Nội dung chính
Hệ thống thu phí tự động không dừng (ETC) không barie trên 5 tuyến cao tốc Bắc-Nam đã đạt những cột mốc ấn tượng về cả lưu lượng giao dịch lẫn doanh thu thực tế.
Sau hai tháng vận hành thử nghiệm mô hình thu phí hiện đại không sử dụng barie tại các điểm đầu vào, hạ tầng giao thông trên 5 tuyến cao tốc trục Bắc-Nam đã cho thấy sự thích nghi nhanh chóng. Theo báo cáo mới nhất từ Cục Đường bộ Việt Nam, quy trình tự động hóa hoàn toàn này không chỉ giúp tối ưu hóa dòng chảy giao thông mà còn đảm bảo tính minh bạch và ổn định trong công tác quản lý nguồn thu.
Hiệu quả kinh tế và năng lực xử lý dữ liệu khổng lồ
Số liệu thực tế chứng minh mô hình ETC không barie đang đi đúng hướng về mặt hiệu suất. Tính từ ngày 02/03 đến 30/04, hệ thống đã xử lý thành công 5,95 triệu lượt giao dịch, mang về tổng doanh thu đạt 580,6 tỷ đồng. Đặc biệt, trong các giai đoạn cao điểm như ngày lễ 30/4, áp lực lên hệ thống là cực kỳ lớn nhưng khả năng đáp ứng vẫn rất ấn tượng:
- Tổng lượt giao dịch ngày 30/4: 186.068 lượt.
- Doanh thu trong ngày: 14,1 tỷ đồng.
- Tốc độ tăng trưởng: Tăng gần 45% so với mức trung bình hàng ngày.
Việc duy trì tốc độ di chuyển ổn định của dòng xe qua các trạm mà không cần dừng lại chờ barie nâng lên đã khẳng định năng lực vận hành bền bỉ của các liên danh triển khai trên mạng lưới cao tốc quốc gia.
Thách thức từ bài toán liên thông dữ liệu đa nền tảng
Dù đạt được những kết quả khả quan, việc vận hành thu phí liên tuyến không barie vẫn là một bài toán kỹ thuật cực kỳ phức tạp. Đây là lần đầu tiên Việt Nam triển khai thực tế mô hình này, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa hệ thống đầu-cuối của hơn 20 trạm thu phí.
Thách thức lớn nhất nằm ở khả năng liên thông dữ liệu giữa nhiều đơn vị cung cấp giải pháp khác nhau như VETC, VDTC và các hệ thống BECT. Sự không đồng nhất trong giao thức kết nối hoặc độ trễ dữ liệu giữa các nhà thầu có thể dẫn đến những sai sót trong việc ghi nhận giao dịch. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định rằng những sự cố phát sinh hiện nay chủ yếu mang tính cục bộ và nhỏ lẻ. Hệ thống giám sát thông minh đã nhanh chóng phát hiện và xử lý ngay lập tức các biến số nằm ngoài kịch bản giả định.
Lộ trình hoàn thiện hệ thống ITS và mục tiêu chuyển đổi số
Để hướng tới một hạ tầng giao thông thông minh thực thụ, Cục Đường bộ Việt Nam đang đẩy mạnh việc khắc phục triệt để các lỗi hệ thống ITS (Hệ thống giao thông thông minh). Chiến dịch này, được phát động từ tháng 4, tập trung vào việc xử lý dứt điểm các vướng mắc kỹ thuật liên quan đến ETC liên tuyến.
Việc thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là kim chỉ nam cho quá trình này. Chuyển đổi số trong giao thông không chỉ là xu hướng mà là đột phá chiến lược để nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Mục tiêu cốt lõi là hoàn thiện toàn diện hệ thống trước tháng 5/2026, tạo tiền đề cho việc ứng dụng mạnh mẽ các công nghệ nền tảng như dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI) vào quản lý hạ tầng giao thông quốc gia.
Góc nhìn chuyên gia: Việc loại bỏ barie là bước đi tất yếu để giảm thiểu ùn tắc, nhưng sự thành công bền vững phụ thuộc hoàn toàn vào độ trễ của dữ liệu và sự đồng bộ giữa các nhà cung cấp dịch vụ. Theo bạn, liệu việc loại bỏ hoàn toàn barie có nên được áp dụng đại trà trên toàn bộ mạng lưới cao tốc ngay lập tức hay không?