Trong những ngày cuối năm, làng hương trầm Quỳ Châu bùng nổ sản xuất để đáp ứng nhu cầu Tết Nguyên Đán, đánh dấu mùa cao điểm lớn nhất trong năm.

Ngành hương trầm Quỳ Châu – Di sản 40 năm

Quyên Châu (Nghệ An) đã nuôi dưỡng nghề làm hương trầm hơn bốn thập kỷ. Theo ông Đinh Khắc Tùng, cán bộ phòng Kinh tế xã, toàn huyện Quỳ Châu (cũ) có gần 200 hộ thuộc 6 làng nghề, mỗi năm cung cấp hơn 90 triệu que ra thị trường, tạo doanh thu trên 40 tỷ đồng và việc làm cho hàng nghìn lao động, góp phần xóa đói giảm nghèo.

Quy trình sản xuất – Từ rễ hương tới que hoàn thiện

Nguyên liệu chính bao gồm rễ hương, vỏ quế, hồi, thảo quả, đinh hương, trầm và bã mía. Mỗi cơ sở tự phát triển công thức pha trộn riêng, tạo ra hương thơm đặc trưng khi thắp.

Phần lõi được làm từ tre chẻ nhỏ, phơi nắng và sương gió trong nhiều ngày cho đến khi đạt độ khô và giòn tối ưu – yếu tố quyết định que hương cháy đều, không gãy.

Tiếp đến là cán hương, công đoạn khó nhất đòi hỏi tay nghề và kinh nghiệm. Đây là bước quyết định thẩm mỹ, độ bền và mùi hương của sản phẩm.

Công đoạn quấn hương – Sức mạnh của lực lượng thời vụ

Tại xưởng hương truyền thống Thiết Hợi (xã Quỳ Châu), hơn 10 lao động làm việc liên tục trong những ngày trước Tết. Bà Hoàng Thị Hợi chia sẻ, mỗi que hương hoàn thiện phải trải qua nhiều giai đoạn, kích thước phổ biến từ 40 cm, 60 cm đến 1 m, 1,5 m.

Nhân công thời vụ rất quan trọng. Bà Hà Thị Năm (70 tuổi), công nhân quấn hương lâu năm, cho biết một ngày có thể quấn gần 2.000 que, được trả công theo sản lượng. “Quấn lỏng sẽ rơi bột, quá chặt lại khó cháy,” bà nói, nhấn mạnh tính tinh tế của nghề.

Thị trường và triển vọng

Hương trầm Quỳ Châu không chỉ phủ khắp các khu phố của Nghệ An mà còn được thương lái mang tới các tỉnh, thành phố lớn. Ông Nguyễn Văn Dũng, Chủ tịch UBND xã, khẳng định hương trầm là “sản phẩm tiêu biểu” của tỉnh, nằm trong top đầu ngành công nghiệp truyền thống.

Trong tương lai, địa phương và tỉnh sẽ đẩy mạnh xây dựng thương hiệu, mở rộng kênh xuất khẩu, và hỗ trợ các doanh nghiệp nâng cao tiêu chuẩn chất lượng, nhằm duy trì phát triển bền vững.

Hoàng Trinh