Giữ gìn văn hóa đọc trong nhà: bắt đầu từ một kệ sách nhỏ

Trong thời đại màn hình chiếm lĩnh mọi khoảng trống, việc giữ thói quen đọc sách trong gia đình trở nên khó hơn nhưng cũng đáng giá hơn bao giờ hết.
Ngày nay, trẻ con cầm điện thoại thành thạo trước khi biết đọc, người lớn lướt mạng xã hội hàng giờ mỗi ngày, và những cuốn sách trên kệ dần bị phủ bụi. Nhiều cha mẹ lo lắng khi con chỉ thích xem video ngắn mà không chịu đọc sách, nhưng chính người lớn cũng ít khi cầm sách lên. Văn hóa đọc không tự nhiên mà có, nó được nuôi dưỡng từ những thói quen nhỏ trong gia đình, bắt đầu từ một kệ sách nhỏ và vài phút đọc mỗi ngày. Khi đọc sách trở thành một phần của đời sống gia đình, trẻ sẽ coi đó là điều bình thường và thú vị, chứ không phải một nhiệm vụ bắt buộc.
Tạo một góc đọc hấp dẫn trong nhà
Một kệ sách đặt ở nơi dễ thấy, dễ với tới, có sức mời gọi hơn nhiều so với tủ sách khóa kín trong phòng làm việc. Hãy dành một góc nhỏ trong phòng khách hay phòng ngủ của trẻ làm góc đọc, với vài cuốn sách được bày úp mặt bìa ra ngoài, một chiếc ghế êm và ánh sáng tốt. Sách nên đa dạng và phù hợp với từng thành viên: truyện tranh, sách khoa học vui, truyện cổ tích cho trẻ nhỏ, tiểu thuyết, sách kỹ năng, sách nấu ăn cho người lớn. Đừng quá khắt khe về thể loại, vì một đứa trẻ mê truyện tranh hôm nay có thể trở thành người mê tiểu thuyết ngày mai. Quan trọng là trẻ được tự chọn sách mình thích, được lật giở, được tò mò. Cha mẹ cũng nên thường xuyên bổ sung sách mới, đưa con đi nhà sách hay thư viện như một buổi dạo chơi thú vị, thay vì chỉ mua sách khi con được điểm tốt. Khi sách hiện diện khắp nhà một cách tự nhiên, việc đọc cũng trở nên tự nhiên.
Cha mẹ đọc thì con mới đọc
Trẻ em học bằng cách bắt chước nhiều hơn là bằng lời dạy. Nếu cha mẹ lúc rảnh chỉ chăm chăm vào điện thoại, rất khó thuyết phục con rằng đọc sách là việc hay. Ngược lại, khi trẻ thấy cha mẹ đọc sách, say sưa với một cuốn truyện hay trao đổi về một cuốn sách thú vị, trẻ sẽ tò mò và muốn thử. Hãy tạo ra giờ đọc chung của gia đình, ví dụ ba mươi phút mỗi tối, khi mọi người cùng tắt màn hình và mỗi người đọc cuốn sách của mình. Với trẻ nhỏ, cha mẹ có thể đọc truyện cho con nghe trước giờ ngủ, vừa là cách gắn kết tình cảm, vừa gieo mầm yêu sách từ sớm. Đừng biến giờ đọc thành giờ kiểm tra, đừng bắt con tóm tắt hay trả bài sau khi đọc, vì như vậy sẽ giết chết niềm vui đọc. Thay vào đó, hãy hỏi con những câu mở như cuốn sách này có gì hay, nhân vật nào con thích nhất, để con được chia sẻ cảm nhận của mình một cách thoải mái.
Đọc sách trong thời đại số
Giữ gìn văn hóa đọc không có nghĩa là từ chối công nghệ. Sách điện tử, sách nói và thư viện trực tuyến đều là những công cụ hữu ích nếu dùng đúng cách. Một người bận rộn có thể nghe sách nói khi lái xe hay nấu ăn, một đứa trẻ có thể đọc truyện tương tác trên máy tính bảng với thời lượng hợp lý. Vấn đề không nằm ở hình thức đọc, mà ở việc có duy trì thói quen đọc hay không. Cha mẹ nên hướng dẫn con cách chọn nội dung tốt trên mạng, phân biệt giữa đọc để giải trí lành mạnh và việc lướt vô thức hàng giờ. Một gia đình có văn hóa đọc không nhất thiết phải có hàng nghìn cuốn sách, chỉ cần có một kệ sách nhỏ luôn được chạm tới, một giờ đọc chung được giữ gìn, và những cuộc trò chuyện về sách diễn ra thường xuyên. Văn hóa đọc bắt đầu từ những điều nhỏ như vậy, và lớn lên cùng với mỗi thành viên trong gia đình qua năm tháng.



