Nội dung chính
Chiến dịch Quang Trung đã biến những ngày tháng 2025-2026 thành một cuộc đua “ngựa phi nước đại” để xây dựng gần 2.000 ngôi nhà tránh lũ cho người dân vùng rốn lũ Đắk Lắk.
1. Bối cảnh lịch sử và địa lý
Dưới chân núi Đá Bia, Đèo Cả – một địa danh đã xuất hiện trong Đại Việt sử ký toàn thư và Phủ Biên tạp lục – người dân thường phải đối mặt với lũ lụt hàng năm. Năm 2025, lũ lụt lịch sử đã khiến các thôn xã Hòa Xuân, Phú Thứ và Hòa Thịnh ngập tràn, khiến các máy bay Mi‑8 phải hạ hàng cứu trợ.
Những dấu ấn của quá khứ
Năm 1471, vua Lê Thánh Tông đã khắc “Cương vực Đại Việt” trên đỉnh Đá Bia để ghi nhớ chiến công. Đến năm 1946, tướng Phạm Kiệt dẫn quân từ Quảng Ngãi, Bình Định tới bảo vệ vùng đất Hảo Sơn. Những câu chuyện này được khắc họa trong thơ của Hữu Loan – “Đèo Cả, Đèo Cả, núi cao ngất, mây trời Ai Lao…”.
2. Chiến dịch Quang Trung – “ngựa phi” trong mưa gió
Chiến dịch được triển khai trong 1,5 tháng, dự kiến hoàn thành vào đầu 2026. Mặc dù vật tư khan hiếm – gạch, xi măng, máy xúc – các chiến sĩ Bộ đội Biên phòng vẫn làm việc không ngừng từ 7h sáng tới 22h tối, thậm chí mở nhạc “Bonjour Vietnam” để duy trì tinh thần.
Ví dụ thực tế: Thiếu tá Hà Trịnh Trung và đội Đồn Biên phòng An Hải đã dùng xà beng, cuốc xẻng để đào móng khi xe xúc không kịp tới. Khi gạch được cung cấp từ các mẻ lò, họ vẫn phải vận chuyển bằng xe tải cũ, đôi khi phải “đi bộ” qua những con suối ngập.
Những câu chuyện cảm động
Ông Nguyễn Văn Tài (76) khen ngợi bộ đội: “Bộ đội tới xây nhà, thợ xây còn thiếu, nhưng họ vẫn làm hết sức”. Bà Nguyễn Thị Hòa (76) thốt lên: “Trời quơi, gạch còn trầy, nhưng bộ đội vẫn làm tới 10 giờ đêm!”.
3. Mẫu nhà tránh lũ – Kiến trúc gắn liền với thiên nhiên
Những ngôi nhà được thiết kế đồng nhất: nền bê tông 4 trụ, tạo gác lửng 12 m², cao 7 m, đủ để người dân trú ẩn khi lũ dâng. Bộ đội Biên phòng đã lắp đặt mô hình này ở hơn 30 hộ gia đình, trong đó có ngôi nhà của Mẹ Việt Nam Anh Hùng Nguyễn Thị Ná và ba liệt sĩ.
Ngay sau lễ khánh thành ngày 10/1/2026, Thiếu tướng Vũ Quốc Ân nhấn mạnh: “Chiến dịch Quang Trung có thể kết thúc, nhưng chúng tôi sẽ tiếp tục cử lực lượng tới các khu vực còn nhu cầu xây nhà tránh lũ.”
4. Ý nghĩa và bài học
Chiến dịch không chỉ mang lại 2.000 ngôi nhà mới, mà còn khẳng định vai trò của lực lượng quân đội trong công tác phát triển nông thôn, đồng thời ghi lại một phần lịch sử sống động của Đắk Lắk. Những tiếng chuông gió trên đỉnh Đèo Cả, cùng hình ảnh “ngựa phi” trong thơ Hữu Loan, đã trở thành biểu tượng của sự kiên cường và tinh thần đồng lòng.
Lê Văn Chương
