Bill Gates thay đổi quan điểm khí hậu: Từ giảm phát thải tới người nghèo

Bill Gates, người đồng sáng lập Microsoft, đã thay đổi quan điểm về biến đổi khí hậu, chuyển trọng tâm từ giảm phát thải sang nâng cao đời sống người nghèo.

Bối cảnh: Hai thập kỷ cảnh báo biến đổi khí hậu

Trong gần 20 năm qua, Gates đã chi hàng tỉ đô la cho các dự án nghiên cứu và vận động giảm thiểu rủi ro khí hậu. Ông thường xuất hiện trong các hội nghị quốc tế, tài trợ cho các quỹ nghiên cứu và phát triển công nghệ xanh.

Quan điểm mới của Bill Gates

Trong một bài viết dài trên GateNotes, Gates cho rằng “biến đổi khí hậu sẽ không gây ra thảm họa diệt vong cho loài người, nhưng sẽ ảnh hưởng nặng nề nhất tới người nghèo nhất”. Ông nhấn mạnh rằng việc tập trung quá mức vào các chỉ tiêu giảm phát thải ngắn hạn có thể lãng phí nguồn lực.

Những lời kêu gọi cụ thể

• Đầu tư vào nông nghiệp bền vững, giảm bệnh tật và xóa đói giảm nghèo.
• Hỗ trợ tiêm phòng bệnh sốt rét và các bệnh truyền nhiễm thay vì chỉ giảm 0,1 độ C nhiệt độ toàn cầu.
• Ưu tiên các dự án cải thiện hạ tầng y tế và giáo dục cho cộng đồng nghèo.

Phản ứng và tranh cãi

Quan điểm mới nhanh chóng gây ra nhiều diễn giải khác nhau. Một số nhà môi trường cho rằng Gates “quay xe” và giảm tính cấp bách của vấn đề khí hậu. Tờ FastCompany mô tả lập luận của ông là “ngụy biện” và “cả gan” khi một tỉ phú tự cho mình quyền giảng giải cho toàn thế giới.

Ngược lại, New York Times nhận định rằng Gates không phủ nhận biến đổi khí hậu, mà chỉ đề xuất một cách tiếp cận cân bằng hơn, tập trung vào những người chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Giải pháp tập trung vào đời sống người nghèo

Thực tế cho thấy các hiện tượng thời tiết cực đoan – nắng nóng kéo dài, bão mạnh, lũ lụt – tác động mạnh nhất tới người dân không có khả năng di dời hoặc xây dựng nhà cửa kiên cố. Khi nguồn lực được chuyển sang các dự án cải thiện sức khỏe, giáo dục và nông nghiệp, hiệu quả giảm nghèo có thể gấp nhiều lần so với việc chỉ giảm lượng CO₂.

Mục tiêu COP30 và tầm nhìn tương lai

Gates công bố bài viết 17 trang này nhằm ảnh hưởng đến hội nghị khí hậu Liên Hợp Quốc COP30 tại Brazil (10‑21/11/2024). Ông kêu gọi các nhà lãnh đạo quốc tế sử dụng ngân quỹ hạn hẹp cho các chương trình có tác động trực tiếp tới người nghèo, thay vì chi tiêu quá mức cho các dự án giảm phát thải không thực tiễn.

Trong một buổi phỏng vấn với CNBC, Gates nói: “Nếu chúng ta ngừng tài trợ cho mọi loại vaccine và giảm 0,1 độ, liệu đó có phải là sự đánh đổi thông minh?” Điều này phản ánh quan điểm rằng sức khỏe con người và giảm nghèo là nền tảng bền vững cho bất kỳ chiến lược khí hậu nào.

Như vậy, thay vì chỉ nhìn vào con số độ tăng nhiệt độ, Gates đề xuất một chiến lược đa chiều: giảm phát thải, đồng thời đầu tư mạnh vào cải thiện đời sống người nghèo – một cách tiếp cận có thể mang lại lợi ích lâu dài cho cả hành tinh.

Bạn nghĩ sao về quan điểm này? Hãy chia sẻ ý kiến và theo dõi chúng tôi để nhận thêm các phân tích sâu sắc về kinh doanh và môi trường.